Một container hàng xuất nhập khẩu hiện phải gánh hàng chục loại cước phí, từ cảng biển đến hãng tàu rồi công ty giao nhận. Thậm chí có những công ty xuất khẩu mỗi tháng phải chi 10 tỉ đồng cho những loại phí này.

Theo anh T. - một cán bộ chuyên làm hàng xuất nhập khẩu của Công ty giao nhận Vico Vietnam, từ đầu năm đến nay tổng chi phí để nhận một container hàng đã tăng vọt từ 4 triệu lên 5 triệu đồng. "Dự kiến còn tăng nữa trong tháng chín này, do chúng tôi tiếp tục nhận được các thông báo phí mới từ các hãng tàu" - anh T. cho hay.

Phí cũ chồng phí mới

Trước đó, chưa hết choáng với việc thu "phí tắc nghẽn cảng", nhiều công ty xuất khẩu tiếp tục sốc với phí DDC mà Vanguard Logistics Service thông báo áp dụng từ ngày 14-8. Anh Phương - phụ trách xuất khẩu của một doanh nghiệp tư nhân - bức xúc: "Chúng tôi phải trả 30 USD/lô hàng (mỗi lần xuất hàng) mà chẳng biết DDC có nghĩa gì. Bên đại lý cũng ú ớ, đổ cho hãng tàu bảo thu sao thì thu vậy!".

Theo bà Đặng Thị Hoài Niệm - đại diện Công ty Vico Vietnam, DDC là một loại phí do công ty giao nhận bên Mỹ hoặc Canada thu đối với hàng lẻ xuất khẩu vào hai nước này. "Chi trả cho loại phí này là do thỏa thuận giữa nhà xuất khẩu và nhập khẩu, thường người ta tính gộp chung với cước vận chuyển, nhưng cũng có hãng tàu tách riêng ra" - bà Niệm giải thích.

Ngày 15-8 vừa qua, trong thông báo gửi khách hàng, Hãng tàu ECU Line Viet Nam còn có thêm khoản "thu hộ surcharge" với mức thu 7 USD/lô hàng. Surcharge là những khoản phụ thu như xăng dầu, tỉ giá, rủi ro... do các hãng tàu đưa ra. "Nhiều khi chính các hãng tàu sinh ra các loại phụ thu này nhưng họ cứ bảo là thu hộ, doanh nghiệp chỉ biết ngậm ngùi mà chi !" - giám đốc một công ty xuất khẩu nói.

Cũng từ ngày 15-8, Công ty TNHH Dịch vụ vận chuyển Sài Gòn (SAOF Co.) nâng mức thu phí "tách bill và cấp giấy ủy quyền" từ 200.000-300.000 đồng lên 250.000-350.000 đồng cho mỗi hóa đơn. Lý do được SAOF Co. diễn giải khá hoa mỹ: "Do chịu sức ép của thị trường cũng như việc tăng giá hàng loạt các chi phí sinh hoạt khác, chúng tôi buộc phải điều chỉnh nhằm giúp công ty có sự thuận lợi trong kinh doanh hiện nay".

Ông H. - một cán bộ phụ trách xuất nhập khẩu của một doanh nghiệp may mặc lớn hiện nay, cho biết đang đau đầu khi vài ngày các đại lý tàu biển lại fax sang công ty hàng loạt hóa đơn phải thu cho các hợp đồng xuất khẩu. "Nếu tính luôn cả các loại phí mà các cảng, đại lý tàu biển và hãng tàu thu cho mỗi container xuất khẩu, chúng tôi phải trả ít nhất hơn 10 loại phí khác nhau" - ông H. than thở.

Vẫn theo ông H., mỗi tháng công ty xuất và nhập gần 250 container, nên chi phí phải trả riêng cho lĩnh vực này đã xấp xỉ 10 tỉ đồng. Trong đó có rất nhiều phí khác nhau như: phí CFS (rút hàng vào kho), phí lưu bãi và lưu hàng trong container, phí nâng và hạ container, phí vệ sinh container, phí THC (xếp dỡ container), phí D/O (chứng từ báo hàng đến) cũng đóng phí (!), phí HF/HC (phí làm hàng)...

Đặc biệt, nhiều hãng tàu còn thu thêm phụ phí mùa vụ vì hàng hóa quá nhiều trong một giai đoạn nào đó. Chẳng hạn, từ tháng năm đến tháng tám, nhiều hãng tàu thu thêm 300 USD/container 20f và 400 USD/container 40f đối với hàng xuất khẩu đi Mỹ.

Cùng loại phí nhưng nhiều mức giá

Các loại phí đã đa dạng, việc thu cũng mỗi nơi mỗi kiểu khác nhau. Chẳng hạn cũng là phí xếp dỡ, có đại lý hãng tàu thu 15 USD/m3, nhưng có hãng thu đến 20 USD/m3, thậm chí 29 USD/m3. Tương tự, phí CFS, phí D/O, phí HF... đại lý của các hãng tàu thu không nơi nào giống nơi nào, khiến nhiều doanh nghiệp mỗi khi làm thủ tục xuất khẩu gần như "phát điên" vì hàng gửi đi không chỉ do một nơi thực hiện mà thông qua rất nhiều đại lý khác nhau. Đặc biệt, mức phí tính toán sau khi gửi hàng nhiều khi chênh lệch quá nhiều dù cùng một loại hình hàng gửi.

Theo ông Nhữ Hồng Hanh - trưởng phòng xuất khẩu Công ty may Việt Tiến, "vấn nạn" về các khoản thu và mức thu "loạn cào cào" mà các đại lý hãng tàu đang áp dụng đã được Việt Tiến kêu cách đây năm năm. Lúc đó, kiến nghị cả Bộ Tài chính xem xét ban hành quy định chung về mức giá dịch vụ cảng biển, kể cả sân bay và các dịch vụ do các đại lý giao nhận thu của đơn vị xuất nhập khẩu. Thế nhưng theo ông Hanh, tình trạng nói trên không những không giải quyết được mà còn "đẻ” ra thêm các khoản thu khác nằm ngoài sức chịu đựng của doanh nghiệp.

Theo ông Hanh, nếu tổng mức chi cho các loại chi phí dịch vụ liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu hiện nay là 10 phần, thì phần chi cho các đại lý chiếm đến 2/3 khoản chi, "một mức chi rất lớn mà vô cùng bất hợp lý vì doanh nghiệp không hề biết khoản nào đại lý được thu, loại phí nào nằm trong quy định được phép thu" - ông Hanh bức xúc.

Nhiều doanh nghiệp cho biết họ không có cách nào khác là phải chấp nhận trả phí để xuất hoặc nhập được hàng.

Theo TTO