Hàng loạt tồn tại như kiểm soát tải trọng xe, quản lý hoạt động vận tải taxi, mức thuế áp dụng cho doanh nghiệp vận tải biển, cải cách thủ tục hành chính… đã được đưa ra tại Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp vận tải do Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) tổ chức ngày 11/3 vừa qua.

Đây là Hội nghị đầu tiên của năm 2015 nhằm mục tiêu tháo gỡ kịp thời những vướng mắc cho doanh nghiệp vận tải.

Bất cập vận tải bộ, nhức nhối vận tải biển

Vấn đề kiểm soát tải trọng xe là một trong những vấn đề “nóng” tại hội nghị. Các doanh nghiệp (DN) đều đồng tình với chủ trương kiểm soát tải trọng xe của Bộ, nhưng đề nghị cần có sự thống nhất giữa các địa phương. Mức phạt mới đối với xe quá khổ quá tải cần thống nhất, không thể cùng là vi phạm chở quá khổ quá tải mà mức phạt đối với tổ chức lại gấp đôi mức phạt đối với cá nhân.

Ông Nguyễn Xuân Trường - Chủ tịch Hiệp hội vận tải ô tô tỉnh Hà Nam cho biết, trước đây, khi chưa có việc kiểm soát trọng tải thì các loại xe Howo của Trung Quốc chở trung bình mỗi xe được hơn 20m3 vật liệu xây dựng. Nhưng nay, do chủ trương kiểm soát tải trọng thì xe tải "3 chân" chỉ được phép chở 6m3 vật liệu, xe "4 chân" được chở 8m3. Trong khi tỉnh Hà Nam chủ yếu cung cấp vật liệu xây dựng cho các tỉnh lân cận như: Thái Bình, Nam Định,... Nếu giới hạn trọng tải như vậy sẽ đẩy giá thành vật liệu cao lên. Đây thực sự là khó khăn của các DN vận tải Hà Nam. Ông Trường đề xuất, Bộ GTVT cho phép nâng tải trọng lên mức hợp lý. Cụ thể như xe tải "3 chân" được phép chở 15 tấn, xe "4 chân" chở 18 tấn thì các DN không bị lỗ”.

Còn ông Thái Văn Chung, Phó Chủ tịch Hiệp hội vận tải hàng hóa TP HCM lại bức xúc về việc có phân biệt trong hành vi chở hàng quá tải. Cụ thể, mức xử phạt cá nhân chỉ bằng một nửa so với những đơn vị có tư cách pháp nhân đối với cùng một hành vi giống nhau. Điều này gây ra sự bất bình đẳng trong kinh doanh. Theo ông Chung, sự phân biệt này sẽ làm gia tăng các sai phạm của cá nhân.

Ngoài ra, ông Chung cũng đề nghị đưa đối tượng chủ hàng vào nhóm đối tượng bị xử phạt do hành vi chở quá tải. Bởi theo ông, đối tượng có khả năng gây ảnh hưởng đến hành vi chở quá tải đối với người xếp dỡ, lái xe cũng như chủ xe. Hiện nay, mức xử phạt đối với người xếp dỡ rất thấp, chỉ bằng 1/15 so với chủ xe. Ong Chung cho rằng, cần bình đẳng 4 đối tượng: lái xe, chủ xe, người xếp dỡ, chủ hàng trong xử lý vi phạm tải trọng.

Tại Hội nghị, các DN khác cũng đưa ra nhiều vấn đề còn tồn tại, bất cập về công tác đăng kiểm, liên kết đường bộ-đường thủy để giảm tải hay việc quy hoạch luồng tuyến với xe khách. Ông Nguyễn Hải Nam – Phó chủ tịch Hiệp chế biến xuất khẩu thủy sản Việt Nam rất bức xúc bởi cước phí tăng đột biến trong vòng 8 tháng vừa qua (tháng 5/2014 – 3/2015). Theo ông Hải Nam, 1 container tàu xuất đi Mỹ và Canada là hai thị trường lớn đã tăng giá từ 2300 USD trước đây lên tới 3900 USD hiện nay. Mặt khác, ông cũng nêu lên thực trạng về mức thu phí cân bằng container không hợp lý, từ 60 – 100 USD cho 1 container.

Đối với những vấn đề thủ tục ra vào cảng biển, ông Trần Văn Tề – Chủ tịch Hiệp hội vận tải Đoàn kết An Lư (Hải Phòng) - Giám đốc Đ Cty TNHH Hoàng Phương đã đưa ra những bất cập về thủ tục hành chính liên quan đến tàu, thuyền viên khiến cho thời gian chờ tàu có thể lên tới 1 tháng. Cũng theo ông Tề, tại một số cảng vụ nội địa có mức thu cao hơn các nơi khác nhiều lần, gây ảnh hưởng đến uy tín của các cảng khác. Bên cạnh đó, trước khó khăn chung hiện nay, Bộ GTVT cần kiến nghị giảm thuế cho các DN vận tải biển từ mức 10% hiện nay xuống còn 5%, đồng thời hỗ trợ DN được tiếp cận với nguồn vốn ngân hàng để tái đầu tư...

Tạo điều kiện tốt nhất cho doanh nghiệp

Trước các kiến nghị trên, ông Lê Đình Thọ - Thứ trưởng Bộ GTVT bày tỏ sự đồng tình với ý kiến của ông Thái Văn Chung - Phó Chủ tịch Hiệp hội vận tải hàng hóa TP HCM về việc xử phạt công bằng giữa 4 đối tượng có liên quan trực tiếp đến hành vi chở hàng quá tải là: lái xe, chủ xe, người xếp dỡ, chủ hàng.

Với vấn đề đăng kiểm, tải trọng, ông Thọ chia sẻ: Trước đây, Bộ chưa quản lý chặt, cho nhập các loại xe có tải trọng từ 5-10 tấn, dùng bánh to 7-8 lá nhíp. Với các loại xe này, nếu chỉ chở 5 tấn thì DN sẽ thua lỗ mà cho chở 20 tấn thì không đường nào chịu được. Trong giai đoạn tới, Bộ sẽ đưa ra giải pháp xử lý, không cho chở quá tải gây hỏng đường, nhưng vẫn phải có giải pháp hỗ trợ DN.

Trả lời những câu hỏi của ông Nguyễn Hải Nam - Phó Chủ tịch Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam, ông Nguyễn Văn Công - Thứ trưởng Bộ GTVT cho biết, hiện tại nhà nước và Bộ không can thiệp và kiểm soát giá thành các mặt hàng nằm ngoài danh mục nhu yếu phẩm và an ninh quốc phòng. Việc tăng giá có thể bắt nguồn từ nguyên nhân các hoạt động của tàu biển Việt Nam mới chỉ gói gọn trong 1 số khu vực, trong khi còn phụ thuộc nhiều vào bạn hàng nước ngoài. Tuy nhiên, ông Công cam kết, trong trường hợp biểu hiện của nền kinh tế không lành mạnh, các cơ quan nhà nước sẽ điều tra và can thiệp.

Với những kiến nghị của ông Trần Văn Tề, ông Công khẳng định, các thủ tục hành chính hiện đang được tuân theo các quy định của bộ và nhà nước, việc sửa đổi bổ sung sẽ phải tiếp tục họp bàn và sẽ có câu trả lời cho các DN trong thời gian sớm nhất. Về vấn đề giảm thuế cho DN, Bộ GTVT và các bộ ngành liên quan sẽ phải tiến hành bàn bạc, thống nhất trình Quốc hội, Chính phủ, vì giảm thuế sẽ khiến giảm nguồn thu.